Een ongeluk of ziekte kan ervoor zorgen dat je tijdelijk of langdurig niet kunt werken. Als je daardoor minder of geen inkomen hebt, kan dat grote financiële gevolgen hebben. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) kan helpen om een deel van je inkomen op te vangen als je door ziekte of een ongeluk niet meer kunt werken.
Een AOV is vooral belangrijk voor zelfstandigen, omdat zij bij ziekte of arbeidsongeschiktheid niet automatisch dezelfde inkomensbescherming hebben als werknemers.
Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) is een verzekering die een maandelijkse uitkering kan geven als je door ziekte of een ongeluk niet meer of minder kunt werken.
Je bepaalt bij het afsluiten onder andere:
- hoeveel inkomen je wilt verzekeren;
- wanneer de uitkering moet beginnen;
- hoe lang de uitkering moet duren;
- wanneer je volgens de verzekering arbeidsongeschikt bent.
Werk je in loondienst? Dan heb je bij ziekte en langdurige arbeidsongeschiktheid al bescherming via je werkgever en wettelijke regelingen zoals de WIA. Een AOV is daarom vooral relevant voor zelfstandigen.
Een AOV is in 2026 nog niet verplicht voor zelfstandigen. De overheid werkt wel aan een verplichte basisverzekering voor zelfstandigen. Het wetsvoorstel ligt bij de Tweede Kamer en is dus nog niet van kracht.
Je kunt een AOV afsluiten bij een verzekeraar. Je kunt ook hulp krijgen van een verzekeringsadviseur of tussenpersoon bij het vergelijken van verzekeringen.
Bij het afsluiten kijk je bijvoorbeeld naar:
- het bedrag dat je iedere maand wilt ontvangen;
- de wachttijd voordat je een uitkering krijgt;
- de leeftijd waarop de uitkering stopt;
- de manier waarop wordt bepaald of je arbeidsongeschikt bent;
- de voorwaarden en uitsluitingen.
Je betaalt hiervoor een premie. De hoogte daarvan hangt onder andere af van je beroep, leeftijd, gezondheid, de hoogte van de uitkering en de gekozen wachttijd.
Als zelfstandige kun je ook andere manieren gebruiken om een inkomen bij arbeidsongeschiktheid te regelen. Je kunt bijvoorbeeld zelf geld sparen, deelnemen aan een broodfonds of bepaalde vrijwillige verzekeringen via het UWV bekijken.
- Eigen beroep of ander werk: controleer of de verzekering kijkt naar jouw eigen beroep of naar de mogelijkheid om ander werk te doen.
- Wachttijd: je krijgt meestal niet direct een uitkering. Je kiest zelf hoe lang je eerst zonder uitkering kunt overbruggen.
- Hoogte van de uitkering: je hoeft niet altijd je volledige inkomen te verzekeren.
- Gezondheid: bij het afsluiten kan de verzekeraar vragen stellen over je gezondheid.
- Uitsluitingen: sommige situaties of aandoeningen kunnen worden uitgesloten.
- Looptijd: controleer tot welke leeftijd je een uitkering kunt krijgen.
- Premie: vergelijk niet alleen de prijs, maar vooral de voorwaarden en dekking.
- Andere voorzieningen: kijk eerst welke bescherming je al hebt via je werkgever, UWV, een broodfonds of eigen spaargeld.
Let op: er zijn plannen voor een verplichte basisverzekering voor zelfstandigen. In het huidige wetsvoorstel zou deze verzekering na een wachttijd van twee jaar een uitkering geven van maximaal 70% van het inkomen, tot maximaal het minimumloon. De precieze regels kunnen nog veranderen zolang de wet niet definitief is.
Sam werkt als zelfstandig fotograaf. Door een ongeluk kan hij langere tijd niet werken. Daardoor heeft hij bijna geen inkomen meer. Sam heeft een arbeidsongeschiktheidsverzekering afgesloten met een wachttijd van drie maanden. Na die wachttijd krijgt hij, volgens de voorwaarden van zijn verzekering, iedere maand een uitkering. Daarmee kan hij een deel van zijn vaste kosten blijven betalen.